महाराष्ट्रातील प्रमुख बाजार समित्यांमधील दर, आवक आणि बाजाराचा आढावा
महाराष्ट्रात सोयाबीन हे शेतकऱ्यांचे प्रमुख नगदी पीक आहे. १1 जानेवारी २०२६ रोजी राज्यातील विविध बाजार समित्यांमध्ये सोयाबीनची आवक मोठ्या प्रमाणात नोंदवली गेली आहे. विशेषतः लातूर, अकोला आणि अमरावती यांसारख्या मोठ्या बाजारपेठांमध्ये शेतकऱ्यांनी माल विक्रीसाठी गर्दी केली होती.
आजच्या बाजारात पिवळ्या सोयाबीनला सर्वाधिक पसंती मिळाली असून, काही ठिकाणी दरांनी ₹६,००० चा टप्पा ओलांडला आहे.
आजची सोयाबीन आवक : बाजारनिहाय स्थिती
आज सोयाबीनची बंपर आवक खालील बाजार समित्यांमध्ये झाली आहे:
- लातूर: १३,४५७ क्विंटल (सर्वाधिक आवक)
- खामगाव: ८,५०५ क्विंटल
- अकोला: ७,३१७ क्विंटल
- जालना: ५,७२१ क्विंटल
- अमरावती: ५,३०७ क्विंटल
- वाशीम: ३,३०० क्विंटल
- चिखली: २,७०० क्विंटल
मोठ्या बाजारपेठांमध्ये आवक वाढली असली तरी चांगल्या दर्जाच्या मालाला आजही समाधानकारक भाव मिळाला आहे.
जास्त दर मिळालेली बाजार समिती (Top Performers)
आजच्या व्यवहारात काही विशिष्ट बाजार समित्यांमध्ये सोयाबीनला विक्रमी दर मिळाले आहेत:
- वाशीम: ₹४,५७५ ते ₹६,३२१ (सरासरी ₹५,८००) – सर्वाधिक दर!
- खामगाव: ₹३,०५० ते ₹५,८०० (सरासरी ₹५,६२५)
- मलकापूर: ₹४,३०० ते ₹५,४०० (सरासरी ₹५,४००)
- जालना: ₹४,३०० ते ₹५,३५३ (सरासरी ₹५,३५३)
- लासलगाव – निफाड: ₹३,४०० ते ₹५,२०१ (सरासरी ₹५,१४०)
- देवणी: ₹४,९९० ते ₹५,१३८ (सरासरी ₹५,०६४)
मध्यम दर नोंदवलेली बाजारपेठ (Average Performers)
ज्या ठिकाणी आवक मध्यम स्वरूपाची होती किंवा दर स्थिर राहिले, अशा बाजारपेठा:
- लातूर: सरासरी ₹५,०४०
- जळगाव: सरासरी ₹५,०००
- सावनेर: सरासरी ₹४,९८०
- औराद शहाजानी: सरासरी ₹४,९५६
- तुळजापूर: ₹४,९५० (स्थिर दर)
- नागपूर: सरासरी ₹४,९२५
- अमरावती: सरासरी ₹४,९०७
या बाजारांत स्वच्छ आणि पिवळ्या सोयाबीनला व्यापाऱ्यांनी पसंती दिली आहे.
तुलनेने कमी दर असलेले बाजार
काही बाजार समित्यांमध्ये दर्जा (Quality) आणि आर्द्रतेमुळे (Moisture) दर थोडे दबावात दिसले:
- हिंगणघाट: सरासरी ₹३,६००
- वरोरा-शेगाव: सरासरी ₹४,०००
- पाचोरा: सरासरी ₹४,२००
- मुखेड: सरासरी ₹४,१००
- धुळे (हायब्रीड): सरासरी ₹४,६५०
- बार्शी – टाकळी: सरासरी ₹४,५५०
आजच्या सोयाबीन बाजारातून काय स्पष्ट होते?
- वाशीममध्ये उच्चांक: वाशीम बाजार समितीत आज सोयाबीनला ६३०० रुपयांच्या वर भाव मिळाल्याने शेतकऱ्यांना मोठा दिलासा मिळाला आहे.
- लातूरचे वर्चस्व: आवकेच्या बाबतीत लातूर आजही राज्यात अव्वल आहे (१३ हजार क्विंटलहून अधिक).
- सरासरी दर: राज्याचा सरासरी दर पाहता तो ₹४,८०० ते ₹५,२०० च्या दरम्यान स्थिर आहे.
शेतकऱ्यांसाठी बाजार संदेश
आजच्या बाजारस्थितीवरून शेतकऱ्यांनी पुढील गोष्टी लक्षात घ्याव्यात:
- तुमचा माल स्वच्छ आणि कोरडा असेल तर तुम्हाला ₹५,००० पेक्षा जास्त भाव मिळू शकतो.
- स्थानिक बाजाराऐवजी थोड्या मोठ्या बाजारपेठेत (उदा. वाशीम, जालना, मलकापूर) माल नेल्यास अधिक नफा होण्याची शक्यता आहे.
- घाईने विक्री न करता, बाजाराचा कल पाहूनच निर्णय घ्यावा.